محمد شریفی: در صنعتی که ما هستیم، ایران باید پیشرو باشد.
محمد شریفی جزه و JTD؛ داستان خلق ارزش در طوفان تحریمها و ناملایمات
مقدمه
در دنیای تجارت، کارآفرینی به خودیِ خود مسیری پرپیچوخم است. اما وقتی از «کارآفرینی در ایران» صحبت میکنیم، با معادلهای متفاوت روبرو هستیم. در این مقاله، نگاهی داریم به مسیری که آقای محمد شریفی و همکاران برای ساختن JTD در دل محدودیتها و تحریمهای اقتصادی پیمودهاند. آیا تحریم میتواند موتور محرک نوآوری باشد؟ پاسخ این سوال را در تجربیات این مدیر موفق جستجو میکنیم.
مسیر رسیدن از شاگردی در کارگاه جعبه سازی استاد مرحوم رهبران تا کارآفرینی در حوزه ساخت دکور و جعبه جواهرات و طلا...
قبل از همه به این موضوع میپردازیم که «کارآفرین کیست؟» و اصلا «کارآفرینی چیست؟»
- کارآفرین کیست؟
کارآفرین کسی است که یک فرصت اقتصادی را شناسایی میکند و با استفاده از ایده، سرمایه، نوآوری و پذیرش ریسک کسبوکار یا محصول جدیدی ایجاد میکند تا ارزش و درآمد به وجود آورد. به بیان سادهتر؛ کارآفرین فردی است که ایده را به کسبوکار تبدیل میکند.
ویژگیهای اصلی کارآفرین:
+ریسکپذیری: حاضر است برای رسیدن به موفقیت احتمال شکست را بپذیرد.
+خلاقیت و نوآوری: راهحلها یا محصولات جدید ارائه میدهد.
+تشخیص فرصت: نیازهای بازار را شناسایی میکند.
+مدیریت و سازماندهی: منابع (پول، نیروی انسانی، زمان) را مدیریت میکند.
+پشتکار: در برابر مشکلات تسلیم نمیشود.
-کارآفرینی چیست؟
کارآفرینی فرایندی است که در آن یک فرد یا گروه با شناسایی فرصتها، ایجاد ایدههای نو و بهکارگیری منابع، یک کسبوکار یا فعالیت اقتصادی جدید راهاندازی میکنند تا ارزش، ثروت یا حل یک مشکل در جامعه ایجاد شود. به زبان سادهتر؛ کارآفرینی یعنی تبدیل یک ایده به یک کسبوکار یا محصول مفید.
عناصر اصلی کارآفرینی:
+ایده و نوآوری: ارائه راهحل یا محصول جدید
+شناسایی فرصت: دیدن نیازهای بازار یا جامعه
+پذیرش ریسک: احتمال شکست یا ضرر وجود دارد
+استفاده از منابع: مانند سرمایه، نیروی انسانی و فناوری
+ایجاد ارزش: سود اقتصادی یا منفعت اجتماعی
حالا به کارآفرین و کارآفرینی در ایران میپردازیم:
- کارآفرینی در ایران: هنرِ «ممکن کردنِ ناممکنها»
بسیاری از تحلیلگران اقتصادی، فضای کسبوکار ایران را به دلیل تحریمهای بینالمللی، محدودیتهای دسترسی به بازارهای جهانی و نوسانات ارزی، دشوارترین زمین بازی برای کارآفرینان میدانند. اما برای کارآفرینی مانند آقای محمد شریفی جزه، این محدودیتها نه یک بنبست، بلکه فرصتی برای بومیسازی و خلاقیت بودهاند. حقیقتا، کارآفرین موفق ایرانی کسی است که:
+بهجای وابستگی، به فکر جایگزینی است: JTD ثابت کرد که وقتی دسترسی به تکنولوژیهای خارجی محدود میشود، بهترین راه، تکیه بر نبوغ و توانایی نیروی کار داخلی است.
+انعطافپذیری استراتژیک دارد: در اقتصادی که قیمتها و مقررات بهسرعت تغییر میکنند، حفظ ثبات تنها با مدیریت چابک و دوراندیشانه ممکن شد.
+ارزشافزوده ایجاد میکند: کارآفرینی در ایران یعنی تبدیلِ تهدید «خروج سرمایه» به فرصت «تولید ملی».
- داستان موفقیت JTD؛ از ایده تا صدر جدول
آقای محمد شریفی در مسیری که برای راهاندازی و تداوم و پیشرفت JTD طی کرد، با چالشهای بزرگی همچون: تامین مواد اولیه، جذب سرمایه و حفظ نیروی انسانی متخصص روبرو بود. با این حال، او با تمرکز بر مزیت رقابتی نسبت به رقبا، مثلا: ارائه خدمات باکیفیت/ بومیسازی محصول/ مشتریمداری خاص، توانست سهم قابل توجهی از بازار را در دست بگیرد.
«کاری نداریم که کشور ما در چه صنایعی واردکننده یا دنبالهرو است؛ در صنعتی که ما هستیم، ایران باید پیشرو باشد.»
در مصاحبهای که آقای محمد شریفی با برنامه پایش از شبکه سوم سیما داشتند؛ در مورد دورنمای مجموعه JTD چنین بیان کردند:
«بنده همیشه از خداوند کمک خواسته ام که کشور ما در صنعتی که ما در آن مشغول هستیم سرآمد کشورهای دیگر باشد و شکر خدا تا به امروز این مهم اتفاق افتاده و انشاالله ما بتوانیم در این صنعت قطب جهانی باشیم که در جهان هر کس کار با کیفیت و خوب می خواهد به ایران سفر کند حتی اگر از مجموعه ما هم خرید نکرد باز از ایرانی خرید کند .
مهم برای ما اشتغالزایی است همینطور که امروزه در مجموعه ما درحدود پانصد نفر نیرو در سه کارخانه و حدود 30 کارگاه اقماری مشغول به کار هستند انشاالله که ادامه داشته باشه و بتوانیم نیروهای بیشتری رو به کار بگیریم
استمرار و پیشرفت در کار ما این است که بتوانیم نیروی متخصص به کار بگیریم و در خلاقیت ، در حوزه علم و فن آوری و هوش مصنوعی بتوانیم پیشرو باشیم تا کار ما با کیفیت و بهتر ادامه پیدا کند انشاالله.»
- چرا تحریمها و حوادث نتوانستند «شرکت آرایه و جعبه جواهر تهران» را متوقف کنند؟
سه رکن اصلی موفقیت این مجموعه که میتواند الگویی برای سایر کارآفرینان باشد:
+بومیسازی دانش فنی: عدم وابستگی به لایسنسهای خارجی.
+سرمایهگذاری روی سرمایه انسانی: در دوران عدم شایسته سالاری، این مجموعه با ایجاد محیطی پویا، توانست بهترین استعدادها را جذب کند.
+تابآوری در بحران: مدیریتِ بحران به عنوان یک سبک مدیریتیِ روزمره. ای مجموعه از طوفانهای زیادی عبور کرده است.
+چشمانداز آینده: نگاه به فراتر از مرزها
عکس مربوط به هفتمین دوره نمایشگاه توانمندیهای صادراتی جمهوری اسلامی ایران (ایران اکسپو 1404) است که از 8 تا 12 اردیبهشت 1404 در محل دائمی نمایشگاههای بینالمللی تهران برگزار شد. سازمان توسعه تجارت ایران، سردیسهای تنی چند از کارآفرین برجسته ایرانی را در مقابل ساختمان نصب کرد که به نگاه کارشناسان این رویدار آقای محمد شریفی جزو 19 کارآفرین برتر ایران بودند.
دکتر محمد شریفی جزه، در ۱۴ سالگی وارد کارگاه طلاسازی شد و در حین کار، دو پرسش ذهنش را مشغول کرد:
+ طلاهایی که شکل میگیرند چگونه حمل میشوند؟
+ چگونه باید آنها را زیبا ارائه کرد؟
همین دغدغهها، جرقهای بود برای شکلگیری ایدهای نو: ساخت جعبه و دکور ویژه محصولات طلا و جواهر.
در سال ۱۳۷۱، پس از پایان خدمت سربازی، فعالیت حرفهای خود را در کارگاه استاد رهبران آغاز کرد؛ جایی که هنر دکور و جعبهسازی برای طلافروشیها را به شکل اصولی و تجربی فراگرفت. استاد رهبران، روحیهای کارآفرین و تربیتگر داشتند و شاگردان برجستهای پرورش دادند. اما محمد شریفی، ضمن قدردانی از استاد خود، همیشه در تلاش بود تا «بهترین شاگرد» ایشان باشد. در سال ۱۳۷۷، اولین نخستین کارگاه مستقل خود را در جنوب تهران راهاندازی کرد. در آن زمان، این حوزه بهصورت سنتی شناخته میشد و صنعت جعبهسازی با عنوان «قوطیسازی» و دکور نیز «قابسازی» نامیده میشد. اما محمد شریفی، با نگاه نو، سفر به نقاط مختلف کشور، ارتباط گسترده با صنف طلا و جواهر، و بهرهگیری از نوآوری و تجربهاندوزی، توانست تحولی عظیم در این صنعت هنری ایجاد کند و آن را به جایگاه واقعی خود نزدیک سازد. وی معتقد است که برای دستیابی به اهداف بزرگ، نباید زمان و مکان را محدودیت تلقی کرد. به همین دلیل، برای ارتقای سطح کیفی محصولات خود و دریافت ایدههای نو، سفرهای متعددی به کشورهای مختلف انجام داد. همچنین زبانهای انگلیسی و فرانسوی را آموخت تا در مسیر صادرات بینالمللی گامهای مؤثری بردارد و بازار جعبه و دکور طلا را از سطح داخلی فراتر ببرد. جملهای که همیشه از زبان حاج محمد شریفی شنیده میشود، بازتاب روحیهی پیشتاز و ملیگرای اوست: «کاری نداریم که کشور ما در چه صنایعی واردکننده یا دنبالهرو است؛ در صنعتی که ما هستیم، ایران باید پیشرو باشد.»
محل نصب سردیس: موزه ملی کارآفرینان بزرگ ایرانی - باغ موزه قصر - مجموعه فرهنگی تاریخی لقانطه
محل نصب سردیس:
حتی با وجود محدودیتها، نگاه آقای شریفی به توسعه کسبوکار، محدود به بازار داخلی نیست. استراتژیهای آینده JTD بر پایه: صادرات محصولات تولیدی، توسعه محصولات جدید با نگاهی به بلندای افق برنامهریزی شده است. این نشان میدهد که این کارآفرین برتر، نهتنها از پسِ تحریمها و حوادث برآمده، بلکه دورنمای بلندی برای بازارهای بینالمللی دارد.
داستان ما، داستانِ مبارزه با عدم قطعیت است. محمد شریفی به ما یادآوری کرد که در قلبِ هر محدودیت، راهی برای رشد نهفته است. اگر به دنبال الگویی برای موفقیت در فضای پرچالش اقتصادی امروز هستید، مسیر طی شده توسط JTD، بهترین درسنامه است.
دیدگاه خود را بنویسید